Gürcistan'da moda Türk gemilerine el koymak

Gürcistan'ın el koyduğu gemilerden biri de Afro Star.
Ekonomi
/
25/08/2009
Türkiye'nin,
Gürcistan ile aldığı ortak karar sonucunda 1995'ten bu yana ambargo
uyguladığı Abhazya'ya mal götüren Türk gemilerine el konuluyor. 15
yılda 100'e yakın gemiye el koyan Gürcistan'ın genellikle gemileri iade
etmeyip parçaladığı belirtiliyor.
İSTANBUL - Türkiye'nin Gürcistan ile Abhazya arasındaki politik kavgada
net davranmamasının faturası Türk gemilerine çıktı. Referans
gazetesinden Selma Bektaş'ın haberine göre Abhazya ile toprak bütünlüğü
konusunda ihtilaflı olan Gürcistan, Abhazya'ya mal taşıyan Türk
gemilerine el koyarak milyonlarca dolarlık zarara neden oluyor. Son
aylarda Türk gemilerine yönelik el koyma operasyonlarını hızlandıran
Gürcistan'ın 15 yılda balıkçı tekneleri de dahil 100'e yakın Türk
gemisine el koyduğu belirtiliyor. Gemileri iade etmeyip parçaladığı
belirtilen Gürcistan'ın elinde şu anda 10'a yakın Türk gemisi ve
tutuklu durumda 21 personel bulunuyor.
Doğu Karadeniz İhracatçılar Birliği (DKİB) Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet
Hamdi Gürdoğan, "Abhazya'ya her yıl 100 milyon dolarlık ihracat
yapılıyor. Bu sorun çözülmediği için ihracatta yüzde 50 kayıp var"
açıklamasını yaparken, Abhazya milletvekili olan ve aynı zamanda
Ekonomiden Sorumlu Komisyon Başkanı Talih Hötüç'e göre ise Türk tarafı
bugüne kadar Gürcistan'a el koyduğu gemiler ve personelin iadesi için
100 milyon dolara yakın ceza ödedi. Karadenizli işadamları sorunu
Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'e götürürken, CHP Milletvekili Atilla Kart
da cuma günü konuya ilişkin bir soru önergesi ile sorunu Meclis'e
taşıdı.
21 personel tutuklu
Türk gemileri tam 15 yıldır Abhazya'nın bağımsızlığını kabul etmeyen
Gürcistan'ın Abhazya'ya yönelik ticareti engellemek için yürüttüğü
politikalarla karşı karşıya. Türkiye, 1995'den bu yana Rusya ve
Gürcistan ile aldığı ortak karar sonucunda Abhazya'ya ambargo
uyguluyor. Ancak Türkiye diğer taraftan da ticari ilişkilerini
sürdürüyor. Türkiye Abhazya'ya yılda 100 milyon dolarlık ihracat
yapıyor. Türk gemileri Trabzon Limanı'ndan Abhazya'nın başkenti
Suhumi'ye giderken ya da dönerken güzergâh üzerinde Gürcistan'ın hücum
botlarına yakalanıyor. Türkiye'nin uyguladığı ambargo nedeniyle
Abhazya'ya mal götüren gemilerin varış noktası Rus limanları olarak
gösteriliyor.
Yakın zamandaki ilk el koyma olayı 15 Ağustos gecesi sabaha karşı
gerçekleşti. Gürcü hücum botları, Densa şirketine ait Panama bandıralı
Buket adlı gemiyi Sinop açıklarında durdurarak, 13 Türk ve 4 Azeri
personeli ile birlikte Gürcistan karasularını ihlal ettiği gerekçesiyle
alıkoydu. Diğer olay ise 19 Ağustos gecesi yaşandı. Reha Aldin
Gemicilik Limitet Şirketi'ne ait Afro Star isimli Kamboçya bandıralı
kuru yük gemisi Abhazya'nın Sohum Limanı'ndan aldığı hurda yükü ile
Hereke Limanı'na hareket halindeyken yine Sinop açıklarında, Gürcistan
hücumbotları tarafından durduruldu ve 7 mürettebatı ile birlikte gemiye
el konuldu.
Gürcistan'ın Abhazya'ya yönelik baskıları sadece uluslararası
karasuları ile sınırlı da değil. Gürcistan'da bulunan ya da giriş yapan
Türk işadamlarının Abhazya'ya seyahat ettikleri ortaya çıktığı anda
hapse atılan Türk işadamları bulunuyor.
Sorun giderek büyüyecek
Abhazya Milletvekili Talih Hötüç'e göre eğer Türk yönetimi çözüm
üretemez ise sorun giderek daha da ciddileşecek. Abhazya'nın hem ticari
ilişkiler hem de Türk kökenli vatandaşları nedeniyle Türkiye ile önemli
bağları olduğunu hatırlatan Hötüç, "Türk yönetimi bu konuda daha aktif
bir rol oynamalı. Aksi durumda Türkiye Abhazya pazarını Rusya'ya
kaptırır. Şu anda Türk Dışişleri Bakanlığı'ndan cevap bekliyoruz. Cevap
alamamamız halinde ise Birleşmiş Milletler'in kapısını çalacağız"
açıklamasını yaptı.
Şu anda 20 civarında Türk yatırımcının Abhazya'da bulunduğunu
hatırlatan Hötüç, şöyle devam etti: "Sadece Tamsaş adlı bir firma kömür
işletmeciliği için 25 milyon dolarlık yatırım yaptı. Bunun dışında
inşaat malzemelerinden tıbbi malzemelere, gıdadan yakıta kadar birçok
ürün ithal ediliyor. Bu yatırımların zarar görmemesi gerek. Türk
hükümeti artık bu konuyu çok ciddi biçimde ele almalı."
-Rus bandralı gemi ile gideceğim -
Afro Star'ın şu anda yükü ile Poti Limanı'nda tutulduğunu belirten Reha
Üçüncüoğlu ise "7 personelim haksız yere cezaevinde tutuluyor. Serbest
bırakılmaları için 50 bin dolar isteniyor. Geminin iadesi için ise 500
bin dolarlık talepleri var. Türk devletinden çözüm bekliyoruz" dedi. 15
yıldır hükümetin bu soruna çözüm bulmamış olmasının düşündürücü
olduğunu belirten Üçüncüoğlu, Rus gemilerinin ve Avrupalı gemilerin de
aynı sulardan Abhazya'ya girdiğini ancak onlara dokunulmadığını
söyledi. "Cuma gününden bu yana hükümetten orduya kadar her tarafa yazı
gönderdik. Şu ana kadar arayıp da sizin sorununuzla ilgileniyoruz diyen
çıkmadı" diyen Üçüncüoğlu, "Bizim işimiz ticaret. Bundan
vazgeçmeyeceğim. Eğer Türkiye çözüm bulmazsa Rus bandralı gemi ile
Abhazya'ya gireceğim" açıklamasını yaptı.
-Mallarınızı iade ediyoruz dediler, boş kutu verdiler -
Deha Coşan, 10 yıldır Abhazya'da iş yapıyor. Türkiye'den mobilya
getirip Abhazya'da pazarlayan Coşan'ın mallarının bulunduğu gemilere 2
kez el konulmuş. 1996 ve 1997'de gerçekleşen saldırılar ve el koyma
girişimi sonucunda 50 bin doların üzerinde zarar ettiğini açıklayan
Deha Coşan, 1997'de başından geçen olayı şöyle anlattı: "Bizim
mallarımızın olduğu gemiye el koyduklarında girişimlerimiz sonucunda
Birleşmiş Milletler müdahale etti. Bize mallarınızı iade ediyoruz
diyerek karton kutular içinde parçalanmış ürünler gönderdiler. Gürcü
yönetimi bu işi artık ticarete dökmüş durumda. Benzin, metal, hurda
yükün değerine göre personel ve gemi için para talep ediliyor."
Gürcülerin elinden kurtulan tek temi Hacı Hüsnü Kaptan
İsmet Güner ise 2004 yılında kaçırılan Hacı Hüsnü Kaptan adlı geminin
kaptanlığını yapıyordu. Trabzon'dan yola çıkan gemiye Gürcü hücum
botları tarafından silah zoruyla el konulduğunu anlatan İsmet Güner,
"Gemilerde Abhazya'ya gidildiğine ait en ufak bir delil bulunduğu anda
hiçbir şey yapamıyordunuz. Oradan alınmış bir sigara, Abhazya'ya ait en
küçük bir işaret. Bizim gemimize de el koyduklarında Abhazyalılar
bırakılmamız konusunda Gürcülere baskı uyguladılar. Sonuç alamayınca da
Gürcistan'ın elektriğini kesmeye kadar vardırdılar. Hacı Hüsnü Kaptan
gemisi Gürcülerin eline geçip serbest kalan tek gemi olma özelliği
taşıyor.
Abhazya'yı bugüne kadar iki ülke tanıdı
Sovyetler Birliği'nin çözülmeye başladığı 1980'lerin sonlarında,
Gürcistan'ın bağımsızlığa doğru yol aldığı süreçte, Abhazlar ile
Gürcüler arasındaki gerilim iyice yükseldi. Pek çok Abhaz muhalif,
Gürcistan'ın bağımsızlığını kazanması halinde Abhazya'nın da
bağımsızlığını ilan etmesi hakkı bulunduğunu, bağımsız Gürcistan'da
"Gürcüleştirme" politikalarının gündeme geleceğini ileri sürdü ve
yaşanan gerginlik sonucunda Sovyet ordusu kontrolü sağlamak için
Sohum'a girdi. Gelişmeler sonucunda Gürcistan, 6 Nisan 1991'de
bağımsızlığını ilan ederken Abhazlar bağımsızlık için 1994'e kadar
bekledi. Şu anda sadece Rusya ve Nikaragua'nın tanıdığı Abhazya'ya
1995'den bu yana Gürcistan, Rusya ve Türkiye ambargo uygulamaya
başladı. Ancak Rusya 2008'de ambargoyu kaldırdı. Türk ve Gürcü
ambargosu sürüyor. (Referans)
http://www.radikal.com.tr/Radikal.aspx?aType=RadikalDetay&ArticleID=951404&Date=25.08.2009&CategoryID=80